Ik ben de laatste maanden bewust gaan eten in Amsterdamse fine dining restaurants met saus als lens. Wat ik zag verraste me: saus is niet langer bijgerecht, het is compositie-element.
Bij Ciel Bleu (Hotel Okura, 2 sterren): een gerecht van eend met een jus van gefermenteerde plum en soja. Niet Aziatisch, niet Frans — een hybride die 40 jaar terug ondenkbaar was. De saus was het gerecht. De eend was de drager.
Bij Mr Sam (Leidseplein): 30+ distinct sauzen op de menukaart als je alles meerekent. Ze serveren een "sauzenbordje" als tussengang — vijf kleine components om bij brood te dopen. Alsof de chef wil zeggen: vergeet het hoofdgerecht, dit is waar het om gaat.
Bij Secret Garden (Jordaan): Peruviaans-Aziatische fusie met een aji amarillo-miso glaze op black cod die technisch een misdaad is vanwege hoe goed het is. Twee fermented traditions in één saus.
Trend: Amsterdam fine dining omarmt fermented + umami-forward sauzen. Het Aziatische en het klassieke Franse worden één taal.